Mindfulness met behulp paarden: leven in het hier en nu

Mindfulness met behulp van paarden; mindfulness is een term die je tegenwoordig overal tegenkomt. Maar wat betekent mindfulness nu eigenlijk? En waarom is het zo belangrijk om te doen en hoe kan een paard je hierbij ondersteunen? Wij mensen, zijn tegenwoordig vaak druk met vanalles en nog wat, en gaan we maar door op de automatische piloot, zonder echt goed stil te staan bij wat we aan het doen zijn.

Bij mindfulness gaat het er niet om dat je hoofd leeg moet zijn of dat je alleen maar positieve gedachten mag hebben. Het draait juist om het hier en nu. Om met aandacht aanwezig zijn in het moment, door gebruik te maken van je zintuigen. Wat zie je? Wat hoor je? Wat ruik je? Wat voel je? Maar ook contact te leren maken met je gedachten, gevoelens en lichamelijke sensaties. En dat alles zonder oordeel.

Loslaten van controle

Wij mensen hebben vaak de neiging om controle te willen hebben over van alles: over wat andere mensen doen of denken, en over wat er in de toekomst gaat gebeuren. Maar de werkelijkheid is dat we hier eigenlijk nauwelijks controle over hebben. Mindfulness helpt je om die controle los te laten en simpelweg te kijken naar wat er op dit moment is.

Dat observeren doe je zonder oordeel. Dus niet: “dit voelt vies” of “dat ziet er lelijk uit”, maar gewoon waarnemen. Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk blijkt het vaak best lastig. We oordelen namelijk sneller dan we denken.

Onze gedachten staan nooit stil

Onze hersenen zijn continu bezig. Gedachten komen en gaan de hele dag door. Dat is heel normaal en helemaal niet erg. Het wordt pas lastig wanneer we daardoor voortdurend afgeleid zijn en met onze aandacht overal zijn, behalve in het moment zelf. We denken aan wat er al is gebeurd of maken ons zorgen over wat er misschien nog gaat komen. Sommige mensen blijven hier echt in hangen en gaan dus steeds weer lopen piekeren. Met alle gevolgen van dien als slecht slapen, vermoeidheid, slechte concentratie en kans op burn-out of depressie.

Maar ook hier geldt: omdat we geen controle hebben over het verleden of de toekomst, heeft het weinig zin om daar constant mee bezig te zijn.

Een vergelijking met paardrijden

Ik vergelijk mindfulness wel eens met paardrijden. Je kunt denken dat je je paard onder controle hebt, maar het blijft een dier van 500 kilo. Als het schrikt, gaat het er gewoon vandoor – daar heb je op dat moment niets over te zeggen. Als je tijdens het rijden voortdurend bang bent dat dat zou kunnen gebeuren, wordt paardrijden al snel niet meer leuk.

Zo werkt het ook in het dagelijks leven. Als je leert om dingen los te laten, ze te laten zijn zoals ze zijn en je aandacht in het hier en nu te brengen, wordt het leven vaak een stuk aangenamer.

Mindfulness in het dagelijks leven

In het dagelijks leven gaat mindfulness vooral over het opmerken dat je met je gedachten bent afgedwaald, en jezelf vervolgens op een vriendelijke manier weer terugbrengen naar het moment. Zonder boos te worden op jezelf. Gewoon constateren: “Ik was afgeleid” en weer verdergaan met wat je aan het doen was.

Dit kun je de hele dag door oefenen. Mindfulness is geen eenmalige oefening, maar iets wat je steeds opnieuw toepast. Hoe vaker je het doet, hoe makkelijker het wordt om met aandacht en rust in het moment te leven.

Mijn ervaring met mindfulness met behulp van paarden

Zelf ben ik me hier ook steeds meer van bewust geworden en kan veel beter mijn gedachten opmerken en terug brengen naar het hier en nu. Vroeger was mijn hoofd altijd vol en was ik constant aan het denken aan de dingen die gebeurd waren of nog moesten komen. En dan ging het vooral over dingen die ik niet goed had gedaan, en hoe ik ze wel had moeten aanpakken.

Je word daar natuurlijk erg onzeker van en het is ook erg vermoeiend. Sinds ik heb geleerd om hier beter op te letten, merk ik dat ik veel meer rust ervaar. Daarnaast voel ik mij minder vermoeid en kan ik me meer focussen en genieten van de dingen die ik doe. Vooral als ik bezig ben met mijn paard, merk ik dat het makkelijker is om mindfull te blijven omdat ze meteen laat merken als ik te veel ben afgeleid en er voor zorgt dat ik met mijn gedachten moet blijven bij dat waar ik mee bezig was.

Paarden en mindfulness

Paarden zijn super goed in mindfulness. Zij leven altijd in het ‘hier en nu‘. Ze hebben ook geen oordelen, ze vinden een ander paard niet mooi, dik of langzaam. Ook zullen ze niet bezig zijn met wat ze gisteren gedaan hebben of morgen moeten gaan doen. Het enige waar ze mee bezig zijn in hun gedachten, is hetgeen waar ze op dat moment mee bezig zijn. Dat is ook hun overlevingsstrategie, want door altijd aanwezig te zijn in het ‘hier en nu’, kunnen ze gevaar goed inschattenen en opmerken. Ze zullen niet afgeleid zijn door gedachten over wat ze gisteren hebben gedaan, maar bezig zijn met wat ze nu zien, horen en voelen. Daarom zijn het ook zo’n goede spiegels, ze reageren op wat ze nu opmerken zonder oordeel.

Mindfulness met behulp van paarden

Tijdens de paardencoaching en –therapie, wordt er ook veel aandacht besteed aan mindfulness. Dit is ook een onderdeel van de veelgebruikte gedragstherapie ACT die tijdens mijn sessies ook regelmatig worden ingezet. ACT zorgt ervoor dat je controle leert loslaten, bewuster bent van je gedachten en deze dus beter leert observeren, oordelen los leert laten, het inzicht hebt in eigen patronen en zorgt dat je met meer vertrouwen in rust in het leven komt te staan. Dit is wat ook wel psychologische flexibiliteit wordt genoemd. Wil je meer lezen over ACT: neem eens een kijkje op deze sites; How2act of Actinactie. Wil je hiermee aan de slag maar wil je graag eerst kijken of het bij je past? Kijk hier voor onze proefsessie.